IUI Nedir?
İntrauterin İnseminasyon (IUI), partnerin veya donörün spermlerinin laboratuvarda yıkanıp konsantre edildikten sonra, ovulasyon zamanına denk getirilerek ince bir kateter aracılığıyla kadının rahmine yerleştirilmesi işlemidir. Tüp bebeğin öncesi adımı sayılan, daha az invaziv ve daha düşük maliyetli bir tedavi yöntemidir.
Endikasyonları
- Açıklanamayan infertilite
- Hafif erkek faktörü infertilite (≥ 10 milyon hareketli sperm yıkama sonrası)
- Servikal faktör infertilite (kalın mukus, post-coital test anormal)
- Ovulasyon bozuklukları (ovulasyon indüksiyonu ile birlikte)
- Hafif endometriozis (Evre I-II)
- Seksüel disfonksiyon (vajinismus, erektil disfonksiyon)
- HIV serodiskordant çiftler (sperm yıkama ile)
- Donör sperm kullanımı
Kontrendikasyonlar
- Bilateral tüp tıkanıklığı
- Şiddetli erkek faktörü (< 5 milyon hareketli sperm)
- Şiddetli endometriozis
- Kadın yaşı > 40 (IVF daha uygun)
- 3-4 başarısız IUI denemesi
Prosedür
- Ovaryan uyarım: Genellikle klomifen sitrat veya düşük doz FSH ile 1-3 folikül gelişimi hedeflenir.
- Monitoring: Ultrason ile folikül büyümesi (18-22 mm hedeflenir) ve endometrium kalınlığı (≥ 7 mm) izlenir.
- hCG tetiklemesi: Ovulasyon 36 saat sonra gerçekleşecek şekilde tetiklenir.
- Sperm hazırlığı: Swim-up veya gradyan santrifüj ile yıkama (30-60 dk).
- İnseminasyon: Yıkanmış sperm (~0.3-0.5 mL) ince kateter ile rahim içine bırakılır. 10-15 dk dinlenme sonrası hasta taburcu edilir.
- Luteal destek: Genellikle progesteron ile desteklenir.
Başarı Oranları
Siklus başına gebelik oranı:
- Kadın yaşı < 35: %10-15
- Kadın yaşı 35-39: %8-10
- Kadın yaşı ≥ 40: %3-5
Kümülatif gebelik oranı (3-4 siklus sonrası): %25-35
Riskler
- Çoğul gebelik (özellikle kontrollü uyarımla): %15-20
- OHSS (uyarımla birlikte): < %5
- Enfeksiyon: < %0.01
- Uterin kramplar, hafif kanama
Kaç IUI Denemeli?
ESHRE 2023 kılavuzu 3-6 IUI siklusu önerir. 3 başarısız IUI sonrası IVF'e geçiş daha yüksek başarı sunar. İleri yaş kadınlarda (≥ 38) doğrudan IVF tercih edilebilir.