Sözlük · Vol. 01
Tıbbi terimler,
sade bir dille.
Tüp bebek ve üreme sağlığıyla ilgili 130+ tıbbi terim. Hormonlar, embriyoloji, anatomi ve tedavi yöntemleri — her terim için kısa tanım + derinlemesine açıklama + normal değer aralıkları.
Sözlük Özeti
A–Z- Toplam terim
- 130
- Harf kategorisi
- 22
- Uzman incelemeli
- Evet
- Son güncelleme
- Mayıs 2026
Adenomiyozis
Adenomyosis, İç Endometriozis
Adenomiyozis, endometrial dokunun rahim duvarı kasında (myometrium) büyümesi ile karakterize bir uterus patolojisidir ve fertilite sorunlarına yol açar.
Akrozom Reaksiyonu
Acrosome Reaction
Akrozom reaksiyonu, spermin yumurta zona pellucida'sına bağlanması sonrası akrozomal enzimlerini salıverdiği ve zona'yı parçalayarak fertilizasyonu gerçekleştirdiği olaydır.
AMH Hormonu (Anti-Müllerian Hormon)
Anti-Müllerian Hormon, AMH, Müllerian İnhibe Edici Madde
AMH, gelişmekte olan yumurta foliküllerinden salgılanan ve yumurtalık rezervinin göstergesi olarak kullanılan bir hormondur.
Amniosentez
Amniyosentez, Amniocentesis, Amniyotik Sıvı Tayini
Amniosentez, 16-20. gebelik haftasında bebeğin amniyotik sıvısından örnek alınarak kromozomal ve genetik hastalıkların tanısında kullanılan invaziv bir prenatal tanı yöntemidir.
Anti-TPO Antikorları
Anti-Tiroid Peroksidaz, TPO-Ab, Anti-Microzomal Antikor
Anti-TPO antikorları, tiroid bezinin peroksidaz enzimine karşı gelişen ve otoimmün tiroid hastalığının (Hashimoto) en önemli belirtecidir.
Aromataz İnhibitörleri
Letrozol, Anastrozol, Femara, Aromatase Inhibitor
Aromataz inhibitörleri, androjenlerin östrojene dönüşümünü engelleyerek hipofizden FSH salınımını artıran ve ovulasyon indüksiyonunda kullanılan ilaçlardır.
Array-CGH (Karşılaştırmalı Genomik Hibridizasyon Dizisi)
aCGH, Array Comparative Genomic Hybridization, Moleküler Karyotip
Array-CGH, hasta DNA'sının kontrol DNA'sı ile karşılaştırılarak binlerce genomik bölgedeki kopya sayısı değişikliklerini yüksek çözünürlükle saptayan moleküler sitogenetik testtir.
Asherman Sendromu
İntrauterin Yapışıklıklar, Rahim İçi Yapışıklıklar, Uterine Synechiae
Asherman sendromu, genellikle küretaj veya uterin cerrahi sonrası rahim boşluğu içinde oluşan yapışıklıklar nedeniyle menstruasyon bozuklukları ve infertiliteye yol açan bir durumdur.
Assisted Hatching (Yardımlı Kuluçkadan Çıkma)
Zona Pellucida İnsizyonu, AH, Laser Hatching
Assisted Hatching, blastokistin zona pellucida (dış zar) bariyerini aşmasına yardımcı olmak için laboratuvarda bu zarın mekanik, kimyasal veya laser yöntemiyle inceltilmesidir.
Astenospermi
Astenozoospermi, Zayıf Hareketlilik, Asthenozoospermia
Astenospermi, spermlerin progresif hareketlilik oranının WHO referans değerinin (%30) altında olması durumudur.
Azospermi
Azoospermi, Azoospermia
Azospermi, ejakülatta hiç sperm bulunmaması durumudur ve obstrüktif veya non-obstrüktif nedenlere bağlı olabilir.
Beta Talasemi Majör
Cooley Anemisi, Beta Thalassemia Major, HBB Gen Hastalığı, Akdeniz Anemisi
Beta talasemi majör, HBB genindeki ağır mutasyonların homozigot veya bileşik heterozigot aktarımıyla ortaya çıkan, ömür boyu transfüzyon gerektiren şiddetli kalıtsal kan hastalığıdır.
Biyokimyasal Gebelik
Biochemical Pregnancy, Erken Gebelik Kaybı
Biyokimyasal gebelik, hCG pozitifliği ile tespit edilen ancak ultrasonla gebelik kesesi görülmeden kaybedilen çok erken gebelik formudur.
Blastokist
Blastosist, Blastocyst
Blastokist, döllenmeden yaklaşık 5-6 gün sonra oluşan, iç hücre kütlesi ve trofoektodermden oluşan embriyo aşamasıdır.
CFTR Mutasyonu
Kistik Fibroz Gen Mutasyonu, Cystic Fibrosis Mutation
CFTR mutasyonu, 7. kromozomdaki CFTR genindeki değişikliklerdir ve kistik fibroz hastalığının yanında erkeklerde konjenital vas deferens yokluğuna yol açar.
Crown-Rump Length (CRL)
CRL, Baş-Kıç Mesafesi, Tepe-Kuyruk Uzunluğu, Embriyo Boyu
CRL, embriyonun baş tepesinden kuyruk sokumuna kadar olan uzunluğudur ve ilk trimesterde gebelik yaşını en doğru şekilde belirleyen ultrason ölçümüdür.
Dengeli Translokasyon
Balanced Translocation, Resiprokal Translokasyon
Dengeli translokasyon, iki kromozom arasında genetik materyal kaybı olmadan parça değişimi olan, taşıyıcısında fenotipik bulgu oluşturmayan ancak gamet oluşumunda dengesiz ürünlere yol açan genetik bir değişikliktir.
DHEA-S (Dehidroepiandrosteron Sülfat)
DHEA-Sülfat, DHEAS
DHEA-S, adrenal korteksten salgılanan, androjen öncülü olarak görev yapan ve yüksek değerleri adrenal kökenli hiperandrojenizme işaret eden bir hormondur.
Dondurulmuş Embriyo Transferi (FET)
FET, Frozen Embryo Transfer, Dondurulmuş Embriyo Transferi, Çözme-Transfer
FET, daha önce vitrifikasyonla dondurulmuş embriyoların uygun bir siklusta çözülerek rahme transfer edildiği, taze transfere göre daha esnek zamanlama ve benzer veya üstün gebelik oranları sağlayan IVF uygulamasıdır.
Duchenne Müsküler Distrofisi (DMD)
DMD, Duchenne Distrofisi, Duchenne Muscular Dystrophy, Distrofinopati
Duchenne müsküler distrofisi, X'e bağlı resesif geçişli distrofin gen mutasyonuna bağlı olarak ilerleyici kas güçsüzlüğüne ve erken erişkinlikte kardiyorespiratuar yetmezliğe yol açan çocukluk çağının en sık kalıtsal kas hastalığıdır.
Ektopik Gebelik
Dış Gebelik, Tubal Gebelik, Ectopic Pregnancy
Ektopik gebelik, fertilize olan yumurtanın rahim kavitesi dışında, en sık fallop tüpü içinde yerleşmesi durumudur ve tıbbi acil bir durumdur.
Embriyo Fragmantasyonu
Embryo Fragmentation, Sitoplazmik Fragman
Fragmantasyon, erken embriyo gelişimi sırasında blastomerlerden ayrılan çekirdeksiz sitoplazma parçalarının oluşması durumudur ve embriyo kalitesini olumsuz etkiler.
Embriyo Transferi
ET, Embryo Transfer
Embriyo transferi, laboratuvarda oluşan embriyoların ince bir kateter yardımıyla rahim içine yerleştirildiği IVF'in son aşamasıdır.
Endometrial Polip
Uterin Polip, Endometrial Polyp
Endometrial polip, rahim iç zarından (endometrium) köken alan, saplı veya geniş tabanlı, iyi huylu lezyonlardır ve implantasyonu engelleyebilir.
Endometrial Reseptivite ve ERA Testi
ERA, Endometrial Receptivity Array, İmplantasyon Penceresi Testi, ER Map / ER Grade
ERA testi, endometriumun gen ekspresyon profilini analiz ederek implantasyon penceresinin tam zamanlamasını belirleyen ve tekrarlayan IVF başarısızlığında kişiselleştirilmiş embriyo transferine olanak tanıyan moleküler tanı testidir.
Endometriozis
Çikolata kisti hastalığı, Endometriosis
Endometriozis, rahim iç tabakasına benzer dokunun rahim dışında yerleşmesiyle oluşan, ağrı ve infertiliteye yol açabilen kronik hastalıktır.
Endometrium
Uterus iç tabakası, Endometriyum
Endometrium, uterusun iç yüzeyini döşeyen ve embriyonun yerleştiği mukoza tabakasıdır.
Erkek Onkofertilite (Sperm Dondurma)
Sperm Kriyoprezervasyonu, Onkofertilite (Erkek), Sperm Banking, Fertility Preservation in Men
Erkek onkofertilite, kanser, kemoterapi, radyoterapi veya cinsiyet onay tedavileri öncesi sperm örneklerinin dondurulup saklanması yoluyla ilerideki baba olma potansiyelinin korunmasını hedefleyen uygulamalar bütünüdür.
Estradiol (E2)
E2, 17-beta östradiol, Östradiol
Estradiol, overlerdeki gelişen foliküller tarafından üretilen, en güçlü ve klinik olarak en önemli östrojen hormonudur.
FISH Testi (Floresan İn Situ Hibridizasyon)
FISH, Fluorescence In Situ Hybridization, Floresan Hibridizasyon
FISH, floresan işaretli DNA problarının hedef kromozom bölgelerine bağlanmasıyla, belirli sayısal veya yapısal kromozom anomalilerini hızlı şekilde saptayan sitogenetik tekniktir.
Folikül
Follikül, Ovarian folikül
Folikül, overlerde bir oosit ile onu çevreleyen destek hücrelerinden oluşan ve yumurta gelişimini sağlayan yapıdır.
Fragile X Sendromu (Frajil X)
Frajil X Sendromu, FXS, Martin-Bell Sendromu, FMR1 Premutasyon
Fragile X, X kromozomundaki FMR1 geninin CGG tekrar genişlemesine bağlı olarak entelektüel yetersizlik ve otizm spektrum bulguları yapan en sık kalıtsal zeka geriliği nedenidir; premutasyon taşıyıcı kadınlarda erken over yetmezliği riski yüksektir.
Freeze-All Stratejisi
Tüm Embriyoları Dondurma, Freeze-All, Segmentasyon Stratejisi, Elektif FET
Freeze-all, IVF siklusunda elde edilen tüm embriyoların taze transfer yerine vitrifiye edilerek saklandığı ve transferin sonraki bir siklusa ertelendiği stratejidir.
FSH (Folikül Uyarıcı Hormon)
Folikül Stimüle Edici Hormon, Follitropin, FSH
FSH, ön hipofizden salgılanan ve kadında folikül gelişimini, erkekte sperm üretimini uyaran bir gonadotropin hormonudur.
Gardner Blastokist Skoru
Gardner Scoring, Blastokist Skorlama
Gardner skoru, blastokist aşamasındaki embriyoları genişleme derecesi, inner cell mass ve trofektoderm kalitesine göre değerlendiren standart skorlama sistemidir.
Gestasyonel Diyabet (GDM)
GDM, Gebelik Diyabeti, Gestational Diabetes Mellitus
Gestasyonel diyabet, gebelik sırasında ilk kez saptanan glikoz intoleransı durumudur; maternal ve fetal komplikasyon riskini artırır ve özellikle PCOS ile IVF gebeliklerinde tarama büyük önem taşır.
GnRH Agonisti
Lupron, Leuprolide, Triptorelin, Buserelin, Gonapeptyl
GnRH agonistleri, hipofizi önce uyarıp ardından duyarsızlaştırarak endojen FSH ve LH salınımını baskılayan, IVF protokollerinde ve ovulasyon tetiklemede kullanılan ilaçlardır.
GnRH Antagonisti
Cetrotide, Orgalutran, Ganirelix, Cetrorelix
GnRH antagonistleri, hipofizdeki GnRH reseptörünü doğrudan ve geri dönüşümlü şekilde bloke ederek prematür LH pikini önleyen, modern IVF'in temel ilaçlarındandır.
Gonadotropinler
FSH ve LH, Hipofiz Gonadotropinleri, hMG, rFSH
Gonadotropinler, hipofiz veya dış kaynaklı ilaç olarak folikül gelişimini ve ovulasyonu uyaran hormonlardır (FSH, LH, hCG).
Granuloza Hücreleri
Granuloza, Folikül Duvar Hücreleri, Mural Granuloza
Granuloza hücreleri, folikülün iç duvarını oluşturan, östrojen üretiminden ve oositin desteklenmesinden sorumlu özelleşmiş hücrelerdir.
hCG (İnsan Koryonik Gonadotropin)
Beta-hCG, Koryonik Gonadotropin, Gebelik hormonu
hCG, gebelikte trofoblast hücreleri tarafından salgılanan ve korpus luteumu destekleyen, gebelik testlerinin hedef molekülü olan hormondur.
Hemofili A
Faktör VIII Eksikliği, Klasik Hemofili, F8 Gen Hastalığı
Hemofili A, F8 geninin X'e bağlı resesif mutasyonları sonucu pıhtılaşma faktörü VIII'in eksikliğine ve ağır kanama eğilimine yol açan kalıtsal bir koagülasyon bozukluğudur.
Hidrosalpenks
Hidrosalpinks, Hydrosalpinx, Tüp İçi Sıvı Birikimi
Hidrosalpenks, fallop tüpünün distal ucunun tıkanması sonucu içinde sıvı birikerek genişlemesi durumudur ve IVF başarısını olumsuz etkiler.
Hipofiz Bezi
Pituiter Bez, Pituitary Gland, Glandula Pituitaria
Hipofiz bezi, beynin tabanında yer alan ve üreme, büyüme, tiroid, adrenal ve laktasyon gibi vücut fonksiyonlarını hormonlar aracılığıyla kontrol eden endokrin bezdir.
Hipotalamus
Hypothalamus
Hipotalamus, beynin tabanında yer alan ve GnRH salgılayarak hipofizi kontrol eden, üreme siklusunun ana düzenleyicisidir.
Hipotiroidizm
Tiroid Yetmezliği, Hypothyroidism, Subklinik Hipotiroidi
Hipotiroidizm, tiroid bezinin yeterli tiroid hormonu üretememesi durumudur ve düzeltilmemiş hali menstrüel düzensizlik, ovulasyon bozukluğu ve gebelik kaybına yol açabilir.
Histerosalpingografi (HSG)
HSG, Rahim filmi, İlaçlı rahim filmi
HSG, rahim içi boşluğunun ve fallop tüplerinin açıklığının radyoopak madde ile röntgen altında değerlendirildiği tanısal testtir.
Histeroskopi
Rahim içi endoskopi, Hysteroscopy
Histeroskopi, rahim içi boşluğunun ince bir kamera ile doğrudan görüntülenerek tanısal ve cerrahi işlem yapılabildiği endoskopik yöntemdir.
HOMA-IR
Homeostatic Model Assessment of Insulin Resistance, HOMA İndeksi, İnsülin Direnci İndeksi
HOMA-IR, açlık kan şekeri ve insülin düzeyleri kullanılarak hesaplanan ve insülin direncinin derecesini gösteren bir formüldür.
ICSI (İntrasitoplazmik Sperm Enjeksiyonu)
Mikroenjeksiyon, ICSI
ICSI, tek bir spermin ince bir iğne ile doğrudan yumurta hücresinin sitoplazmasına enjekte edildiği mikroenjeksiyon tekniğidir.
İmplantasyon Penceresi
Window of Implantation, WOI, Reseptivite Penceresi
İmplantasyon penceresi, endometriumun embriyo için reseptif hale geldiği ve implantasyonun gerçekleşebildiği sınırlı zaman dilimidir.
In Vitro Maturasyon (IVM)
IVM, In Vitro Oocyte Maturation, Laboratuvarda Oosit Olgunlaştırma
IVM, overlerden immatür olarak toplanan oositlerin laboratuvar ortamında olgunlaşması sağlanarak IVF/ICSI'de kullanıldığı ve yüksek doz gonadotropin gereksinimini azaltan bir yardımcı üreme tekniğidir.
İnhibin A
Inhibin A, Dimerik İnhibin A
İnhibin A, dominant folikül ve korpus luteumdan salgılanan, FSH salınımını baskılayan ve prenatal taramada biyokimyasal belirteç olarak kullanılan bir glikoprotein hormondur.
İnhibin B
Inhibin B, INH-B
İnhibin B, kadınlarda granuloza hücrelerinden, erkeklerde Sertoli hücrelerinden salgılanan ve FSH'yi negatif geri bildirimle baskılayan bir peptid hormondur.
İnsülin Direnci
İnsülin Rezistansı, Periferik İnsülin Direnci
İnsülin direnci, hücrelerin insüline duyarlılığının azalması sonucu kan şekeri kontrolünün bozulduğu ve özellikle PCOS ile fertilite üzerine olumsuz etkileri olan metabolik bir durumdur.
IUI (İntrauterin İnseminasyon)
Aşılama, Rahim İçi Aşılama, İntrauterin Aşılama, Artifisyel İnseminasyon
IUI, laboratuvarda hazırlanmış yıkanmış spermin ovulasyon zamanında bir kateter ile doğrudan rahim içine verildiği, tüp bebekten daha az invaziv bir üremeye yardımcı tedavi yöntemidir.
IVF (In Vitro Fertilizasyon / Tüp Bebek)
In Vitro Fertilizasyon, Tüp Bebek, IVF
IVF, yumurta ile spermin laboratuvar ortamında döllendirilip oluşan embriyonun rahime transfer edildiği yardımcı üreme tekniğidir.
Kapasitasyon
Sperm kapasitasyonu, Capacitation
Kapasitasyon, spermin yumurtayı dölleyebilmek için kadın üreme sisteminde veya laboratuvarda geçirdiği son biyokimyasal olgunlaşma sürecidir.
Karyotip Analizi
Kromozom Analizi, Sitogenetik Analiz, Karyotyping
Karyotip, bir bireyin tüm kromozomlarının sayısının ve yapısının mikroskop altında görüntülenmesine dayanan klasik sitogenetik bir testtir.
Kisspeptin
Metastin, KISS1, Kisspeptin Hormonu
Kisspeptin, hipotalamustan salgılanan ve GnRH nöronlarını uyararak puberte başlangıcı ile üreme hormonlarının salınımının ana düzenleyicisi olarak görev yapan bir nöropeptiddir.
Kistik Fibrozis (CFTR Hastalığı)
Cystic Fibrosis, CF, Mukoviskidoz, CFTR Gen Hastalığı
Kistik fibrozis, CFTR genindeki mutasyonlara bağlı olarak solunum, sindirim ve üreme sistemlerinde yoğun mukus birikimine ve erkeklerde konjenital vas deferens yokluğuna yol açan otozomal resesif bir hastalıktır.
Klinefelter Sendromu
47,XXY, Klinefelter Syndrome, XXY Sendromu
Klinefelter sendromu, erkeklerde ek bir X kromozomu (47,XXY) ile karakterize, hipogonadizm ve şiddetli oligospermi/azospermiye yol açan en yaygın kromozomal cinsiyet bozukluğudur.
Klomifen Sitrat
Clomid, Serophene, CC, Klomid
Klomifen sitrat, selektif östrojen reseptör modülatörü olarak hipotalamusu bloke ederek FSH ve LH salınımını artıran, ovulasyon indüksiyonunda kullanılan oral bir ilaçtır.
Konjenital Adrenal Hiperplazi (KAH)
KAH, Congenital Adrenal Hyperplasia, CAH, 21-Hidroksilaz Eksikliği
Konjenital adrenal hiperplazi, adrenal bezdeki kortizol sentez enzimlerinin (özellikle 21-hidroksilaz) kalıtsal eksikliğine bağlı, androjen fazlalığı ve üreme bozukluklarıyla seyredebilen otozomal resesif bir hastalık grubudur.
Korpus Luteum
Sarı cisim, Corpus luteum
Korpus luteum, ovulasyondan sonra yırtılan foliküldeki hücrelerin dönüşümüyle oluşan, progesteron salgılayan geçici endokrin yapıdır.
Kriyoprezervasyon
Cryopreservation, Dondurarak saklama
Kriyoprezervasyon, biyolojik materyallerin çok düşük sıcaklıklarda dondurularak uzun süre canlı şekilde saklanması işlemidir.
Kromozom
Chromosome, Genetik Materyal
Kromozom, hücre çekirdeğinde bulunan, DNA ve proteinlerden oluşan ve genetik bilgiyi taşıyan sıkı paketlenmiş yapıdır.
Kronik Endometrit
Chronic Endometritis, CE, Plazma Hücreli Endometrit
Kronik endometrit, endometriumun plazma hücrelerinin sızmasıyla karakterize düşük dereceli kronik inflamasyonu olup, tekrarlayan IVF başarısızlığı ve tekrarlayan gebelik kaybında önemli ve tedavi edilebilir bir nedendir.
Kumulus Hücreleri (Cumulus Oophorus)
Cumulus Oophorus, Kumulus-Oosit Kompleksi, COC
Kumulus hücreleri, olgunlaşmakta olan yumurtayı çevreleyen ve ona besin, sinyal ve koruma sağlayan özelleşmiş granuloza hücreleridir.
Laparoskopi
Kapalı ameliyat, Karın endoskopisi, Laparoscopy
Laparoskopi, karın duvarındaki küçük kesilerden yerleştirilen kamera ile batın içi organların görüntülendiği minimal invaziv cerrahi yöntemdir.
Leptin
Obezite Hormonu, LEP Geni Ürünü, Tokluk Hormonu
Leptin, yağ dokusundan salgılanan ve hipotalamus aracılığıyla enerji dengesini, metabolizmayı ve üreme fonksiyonunu düzenleyen bir adipokindir.
Letrozol (Femara)
Femara, Aromataz İnhibitörü, Letrozole
Letrozol, aromataz enzimini bloke ederek FSH yükselişine yol açan, özellikle PCOS'ta ovulasyon indüksiyonu için ilk tercih olan oral ilaçtır.
LH (Lüteinleştirici Hormon)
Lütropin, Lüteinizan Hormon, LH
LH, ön hipofizden salgılanan ve ovulasyonu tetikleyen, korpus luteum oluşumunu ve testosteron üretimini sağlayan gonadotropindir.
Mayoz Bölünme (Meyoz)
Meiosis, Redüksiyon Bölünmesi, Gametogenez Bölünmesi
Mayoz, germ hücrelerinin kromozom sayısını yarıya indirerek haploid gametler (yumurta ve sperm) oluşturmasını sağlayan özel bir hücre bölünmesidir.
Menstrüel Siklus
Adet Döngüsü, Menstrual Cycle
Menstrüel siklus, kadınlarda ortalama 28 günde bir tekrarlayan, gebeliğe hazırlanma amaçlı hormonal ve endometrial değişimler zinciridir.
MESA (Mikrocerrahi Epididimal Sperm Aspirasyonu)
Microsurgical Epididymal Sperm Aspiration
MESA, obstrüktif azospermide operatif mikroskop altında açık cerrahi yöntemle epididimden sperm aspire edilmesi işlemidir.
Mikro-TESE (Mikrodissection TESE)
Mikrodissection Testicular Sperm Extraction, Mikrocerrahi TESE
Mikro-TESE, non-obstrüktif azospermili erkeklerde operatif mikroskop altında, sperm üretimi olasılığı yüksek seminifer tüplerin selektif olarak dissek edilmesi işlemidir ve NOA'da altın standarttır.
Missed Abortus
Kaçırılmış Düşük, Silent Miscarriage, Missed Miscarriage
Missed abortus, gebelik kesesinin rahim içinde bulunmasına rağmen embriyonun gelişimini durdurup kaybedildiği ve vücudun gebeliği spontan olarak atmadığı düşük türüdür.
Morula
Morula evresi embriyo
Morula, döllenmeden yaklaşık 4 gün sonra oluşan, 16-32 hücreli ve sıkı paketlenmiş embriyo aşamasıdır.
Müllerian Anomaliler
Uterin Anomaliler, Konjenital Uterus Anomalileri, Mullerian Duct Anomalies, MDA
Müllerian anomaliler, embriyonik dönemde Müller kanallarının gelişim, füzyon veya rezorpsiyon kusurları sonucu oluşan ve infertilite ile tekrarlayan gebelik kaybına neden olabilen uterus, serviks ve üst vajen malformasyonlarıdır.
Myometrium
Uterus Kas Tabakası, Rahim Kas Duvarı
Myometrium, rahmin orta kalın kas tabakasıdır ve menstruasyonda, implantasyonda ve doğumda kritik roller oynar.
NGS (Yeni Nesil Dizileme)
Next Generation Sequencing, Yeni Nesil Sekanslama, Massively Parallel Sequencing
NGS, milyonlarca DNA parçasının aynı anda paralel olarak dizilenmesini sağlayan, genom ölçekli genetik ve sitogenetik analizlere olanak tanıyan yüksek verimli bir moleküler teknolojidir.
NIPT (Non-İnvaziv Prenatal Test)
Non-Invasive Prenatal Test, cffDNA Testi, NIPS, Anne Kanından Bebek DNA Testi
NIPT, anne kanındaki serbest fetal DNA üzerinden Down sendromu ve diğer kromozom anomalilerini yüksek doğrulukla tarayan invaziv olmayan bir testtir.
NT Ölçümü (Nuchal Translucency)
Ense Saydamlığı, Nuchal Translucency, Boyun Saydamlığı, NT Taraması
NT, 11-13+6. gebelik haftaları arasında fetüsün boyun arkasındaki sıvı birikiminin ultrasonografik ölçümüdür ve Down sendromu taramasının temelini oluşturur.
OHSS (Ovaryan Hiperstimülasyon Sendromu)
Ovaryan Hiperstimülasyon Sendromu, Yumurta Uyarılma Sendromu
OHSS, kontrollü ovaryan uyarımdan sonra overlerin aşırı büyümesi ve sıvı kaymasıyla karakterize, IVF'in en önemli komplikasyonudur.
Oksidatif Stres
Oxidative Stress, Serbest Radikal Hasarı, ROS İmbalansı
Oksidatif stres, reaktif oksijen türlerinin (ROS) üretimi ile antioksidan savunma mekanizmaları arasındaki dengenin ROS lehine bozulmasıdır ve infertilite, gebelik kaybı ile embriyo kalitesizliğinde önemli rol oynar.
Oligospermi
Oligozoospermi, Düşük Sperm Sayısı, Oligozoospermia
Oligospermi, sperm konsantrasyonunun WHO referans değerinin (16 milyon/mL) altında olması durumudur ve erkek infertilitesinin en yaygın formudur.
Oosit
Yumurta hücresi, Ovum, Oosit
Oosit, kadın üreme hücresi (yumurta) olup, overlerdeki foliküller içinde gelişir ve ovulasyonla serbest bırakılır.
Oosit Mitokondrisi
Yumurta Mitokondrisi, Mitokondriyal DNA (mtDNA), Oosit Enerji Sistemi
Oosit mitokondrisi, yumurta hücresine enerji (ATP) sağlayan organeldir; yaş ve çevresel stresle birlikte sayıları ve fonksiyonları azalarak embriyo kalitesini etkiler.
Orak Hücreli Anemi
Sickle Cell Disease, SCD, HbSS, Orak Hücre Hastalığı
Orak hücreli anemi, HBB genindeki beta globin zinciri 6. pozisyonundaki glutamik asit yerine valin geçişine (HbS) bağlı olarak eritrositlerin orak şeklini almasına ve kronik hemolitik anemi ile vaskülo-okluzif krizlere yol açan otozomal resesif bir hemoglobinopatidir.
Ovaryan Doku Dondurma
Ovarian Tissue Cryopreservation, OTC, Over Dokusu Dondurma, Kortikal Ovaryan Doku Kriyoprezervasyonu
Ovaryan doku dondurma, overin kortikal tabakasının laparoskopik olarak alınıp dondurularak saklandığı ve ileride geri nakledildiğinde primordiyal folikül rezervinin yeniden aktive edilebildiği ileri bir fertilite koruma yöntemidir.
Ovulasyon
Yumurtlama, Ovulation
Ovulasyon, olgun folikülden yumurtanın serbest bırakılması ve fertilizasyon için fallop tüplerine geçmesi olayıdır.
PCOS (Polikistik Over Sendromu)
Polikistik Over Sendromu, Stein-Leventhal Sendromu
PCOS, kadınlarda üreme çağında görülen, anovulasyon, hiperandrojenizm ve polikistik over morfolojisiyle karakterize hormonal bir bozukluktur.
PESA (Perkütan Epididimal Sperm Aspirasyonu)
Percutaneous Epididymal Sperm Aspiration, İğne ile Sperm Aspirasyonu
PESA, obstrüktif azospermide epididimden ince iğne ile sperm aspire edilmesi işlemidir ve genellikle ICSI ile birlikte kullanılır.
PGT (Preimplantasyon Genetik Test)
PGD, PGS, Preimplantasyon Genetik Tanı
PGT, embriyolardan biyopsi alınarak rahime transfer edilmeden önce kromozomal veya genetik bozuklukların taranmasıdır.
PGT-A (Anöploidi için Preimplantasyon Genetik Test)
Preimplantation Genetic Testing for Aneuploidies, PGS, Anöploidi Taraması
PGT-A, embriyoların rahime transfer edilmeden önce kromozom sayısı anomalileri (anöploidi) açısından taranması işlemidir.
PGT-HLA (HLA Uyumu için Preimplantasyon Testi)
PGT-HLA, HLA Typing PGT, Kurtarıcı Kardeş Testi
PGT-HLA, ağır hematolojik veya genetik hastalığı olan bir kardeşe kök hücre nakli yapılabilmesi için HLA doku grubu uyumlu sağlıklı embriyoların seçilmesine olanak tanıyan preimplantasyon testidir.
PGT-M (Monogenik Hastalıklar için Preimplantasyon Genetik Test)
Preimplantation Genetic Testing for Monogenic Disorders, PGD, Tek Gen Hastalık Taraması
PGT-M, bilinen kalıtsal tek gen hastalıklarından (talasemi, SMA, kistik fibroz vb.) etkilenmemiş embriyoları seçmek için yapılan genetik testtir.
PGT-SR (Yapısal Kromozom Anomalileri için Preimplantasyon Testi)
PGT-SR, Structural Rearrangement Testing, Yapısal Kromozom PGT'si
PGT-SR, ebeveynlerden birinde bilinen dengeli translokasyon, inversiyon veya başka yapısal kromozom anomalisi bulunduğunda embriyoların dengesiz formlarını ayıklamak için yapılan preimplantasyon genetik testidir.
Polar Cisim (Polar Body)
Kutup Cismi, PB, 1. Polar Cisim, 2. Polar Cisim
Polar cisim, oositin mayoz bölünmesi sırasında oluşan ve fazla kromozomları taşıyan küçük bir hücredir; oositin MII olgunluğunun göstergesidir.
Progesteron
P4, Gebelik hormonu
Progesteron, korpus luteum ve gebelikte plasenta tarafından salgılanan, endometriumu gebeliğe hazırlayan steroid bir hormondur.
Prolaktin
PRL, Laktojenik hormon
Prolaktin, ön hipofizden salgılanan ve başlıca süt üretiminden sorumlu olan; yüksek düzeylerde ovulasyonu baskılayan hormondur.
Pronükleus
Pronucleus, 2PN Embriyo
Pronükleus, fertilizasyon sonrası yumurta içinde görülen ve anne ile baba genetik materyalini ayrı olarak içeren iki çekirdek yapısıdır.
Septum Uterus (Uterin Septum)
Septat Uterus, Uterine Septum, Rahim Perdesi, Septum Uteri
Septum uterus, rahim boşluğunu tam veya kısmen ikiye bölen fibröz-musküler bir duvardır; en sık görülen ve en kolay tedavi edilen müllerian anomalidir.
Servikal Mukus
Rahim Ağzı Salgısı, Serviks Salgısı, Ovulasyon Mukusu
Servikal mukus, rahim ağzındaki (servikal) bezlerden salgılanan ve menstrüel siklus boyunca miktar ve yoğunluğu değişerek spermin geçişini düzenleyen bir salgıdır.
SHBG (Seks Hormonu Bağlayıcı Globulin)
Sex Hormone Binding Globulin, SHBG
SHBG, karaciğerde üretilen ve dolaşımda testosteron ile estradiolü bağlayarak biyoyararlanımlarını düzenleyen bir taşıyıcı proteindir.
Sonohisterografi (SIS)
SIS, Saline Infusion Sonography, Salin İnfüzyon Sonografisi
SIS, rahim içi boşluğun serum fizyolojik enjeksiyonu sırasında ultrasonla değerlendirildiği, radyasyonsuz tanısal yöntemdir.
Sperm DNA Fragmantasyonu
DFI, Sperm DNA Fragmentation Index, Sperm DNA Hasarı
Sperm DNA fragmantasyonu, spermin genetik materyalindeki kırık ve hasar oranının ölçümü olup, yüksek değerler fertilizasyon, embriyo gelişimi ve canlı doğum oranlarını olumsuz etkileyebilir.
Spermatogenez
Sperm üretimi
Spermatogenez, testislerdeki spermatogonyumlardan olgun sperm hücrelerinin üretilmesi sürecidir.
Spermiyogram
Semen Analizi, Sperm Analizi, Semen Analysis
Spermiyogram, erkek infertilitesinin temel tanı testidir ve sperm sayısı, hareketliliği ile morfolojisini değerlendirir.
Spinal Müsküler Atrofi (SMA)
SMA, Spinal Muscular Atrophy, SMN1 Delesyonu
Spinal müsküler atrofi, SMN1 geninin homozigot delesyonuna bağlı olarak ön boynuz motor nöronlarının dejenerasyonu sonucu kas güçsüzlüğü ve erken dönemde ölüme yol açabilen otozomal resesif bir nörodejeneratif hastalıktır.
Teka Hücreleri
Theca Interna, Theca Externa, Tekal Hücreler
Teka hücreleri, folikülün dış tabakasını oluşturan ve LH uyarısıyla androjen üreterek östrojen sentezinin ilk basamağını sağlayan hücrelerdir.
Tekrarlayan IVF Başarısızlığı (RIF)
RIF, Recurrent Implantation Failure, Tekrarlayan İmplantasyon Yetmezliği
Tekrarlayan IVF başarısızlığı, birden fazla (genellikle üç veya daha fazla) iyi kalitede embriyo transferine rağmen gebelik sağlanamaması durumudur ve detaylı multidisipliner araştırma gerektirir.
Teratospermi
Teratozoospermi, Düşük Morfoloji, Teratozoospermia
Teratospermi, semen analizinde normal morfolojili sperm oranının WHO referans değerinin (%4) altında olması durumudur.
TESE (Testiküler Sperm Ekstraksiyonu)
Testicular Sperm Extraction, Testis Biyopsisi ile Sperm Elde Etme
TESE, azospermili erkeklerde testis dokusundan cerrahi yöntemle sperm elde edilmesi işlemidir ve ICSI ile birlikte kullanılır.
Testosteron
Total Testosteron, Serbest Testosteron, T
Testosteron, testislerde ve daha az miktarda overlerde/adrenallerde üretilen, üreme fonksiyonu için kritik olan birincil androjen hormonudur.
Time-Lapse (EmbryoScope) Embriyo Takibi
Time-Lapse Monitoring, TLM, EmbryoScope, Zaman Aralıklı Embriyo Gözlemi
Time-lapse monitorizasyonu, embriyoların inkübatörden çıkarılmadan belirli aralıklarla fotoğraflanarak gelişim kinetiğinin kesintisiz izlendiği ve embriyo seçimini destekleyen ileri bir embriyoloji teknolojisidir.
Trofektoderm
Trophectoderm, TE, Trofoblast Öncülü
Trofektoderm, blastokist aşamasındaki embriyonun dış hücre tabakasıdır ve ileride plasentayı oluşturur.
TSH (Tiroid Uyarıcı Hormon)
Tirotropin, TSH
TSH, ön hipofizden salgılanan ve tiroid bezini uyararak tiroid hormonu üretimini düzenleyen hormondur.
Tuba Uterina (Fallop Tüpü)
Fallop Tüpü, Salpenks, Uterin Tüp, Oviduct
Tuba uterina, yumurtalıkta ovule olan yumurtayı yakalayıp fertilizasyonun gerçekleştiği ve erken embriyonun rahme taşındığı iki yanlı kas yapılı tüptür.
Turner Sendromu (45,X)
45,X Sendromu, Monosomi X, Ullrich-Turner Sendromu, Gonadal Disgenezi
Turner sendromu, kadınlarda X kromozomunun tamamının veya bir kısmının eksikliği ile karakterize olan, kısa boy ve gonadal disgenezi ile seyreden genetik bir hastalıktır.
Varikosel
Testis Varisi, Pampiniform Pleksus Variköz Dilatasyonu
Varikosel, testisin venöz drenajını sağlayan pampiniform pleksus damarlarının anormal genişlemesi ve erkek infertilitesinin en yaygın cerrahi olarak düzeltilebilir nedenidir.
Vitamin D ve Fertilite
25-OH Vitamin D, Kolekalsiferol, Ergokalsiferol, D Vitamini
Vitamin D, kalsiyum metabolizmasının yanı sıra folikül gelişimi, spermatogenez ve implantasyon gibi üreme süreçlerinde önemli bir steroid hormondur.
Vitrifikasyon
Hızlı dondurma, Vitrification
Vitrifikasyon, hücrelerin son derece hızlı soğutularak cam benzeri katı hale dönüştürüldüğü ve buz kristali oluşumunun engellendiği dondurma tekniğidir.
Y Kromozomu Mikrodelesyonu
YCMD, Y Chromosome Microdeletion, AZF Delesyonu
Y kromozomu mikrodelesyonu, Y kromozomundaki AZF bölgelerinde küçük genetik kayıplar sonucu sperm üretimini bozan genetik bir durumdur.
Yolk Sac (Vitellin Kesesi)
Vitellin Kesesi, Yumurta Kesesi, Umbilikal Vezikül
Yolk sac, erken gebelikte ultrasonla görülen ve embriyoya beslenme ve ilk kan hücrelerini sağlayan yuvarlak bir yapıdır.
Zigot
Döllenmiş yumurta, 2PN embriyo
Zigot, sperm ve yumurtanın birleşmesiyle oluşan, yeni bireyin ilk hücresi olan tek hücreli embriyodur.
Zona Pellucida
ZP, Pellüsid Zona, Oosit Kılıfı
Zona pellucida, yumurtayı çevreleyen glikoprotein yapısındaki koruyucu kılıftır ve döllenme sırasında sperm ile yumurta arasındaki etkileşimde kilit rol oynar.
için sonuç bulunamadı.